|
Efendiler, bu tarihten bir hafta kadar sonra, Kocaeli Komutanlýðýndan
þöyle bir telgraf aldým : Geyve istasyonu, 26.01.1921
Büyük Millet Meclisi Baþkanlýðý'na
Memleketin yüksek yararlarý ile ilgili önemli bir konu üzerinde,
SadrazamPaþa'nýn zâtýdevletleriyle makine baþýnda görüþmek istedikleri
Ýstanbul TelgrafGenel Müdürü'nün 26.01.1921 günü saat l6.30'da yazdýrdýðý
telgrafla bildirilmektedir. Bu konudaki emirleri arz ve rica olunur.
Kocaeli Komutanlýðý'na ayný gün makine baþýnda verdiðim cevaptadedim
ki :
"Ýstanbul Geyve ile doðrudan doðruya nasýl haberleþebilir?
Ýstanbul'daTevfik Paþa ile veya herhangi biriyle haberleþip iliþki
kurabilmek içinBakanlar Kurulu'nun ve belki de Meclis'in kararýna
baðlý olduðundan, bu konudaþimdiden bir þey diyemem. Tevfik Paþa
ile telgraf memurunun bile açýktan açýða haberleþmede bulunmasý,
yabancýlarýn gözünde Ýstanbul'a karþý olandurumumuzu sarsacaðýndan,
doðru olmaz. Ancak, Tevfik Paþa'nýn benimþahsýma deðil de, Türkiye
Büyük Millet Meclisi Hükûmeti'ne bir müracaatý varsa,bu müracaatýn
kabulü tabiîdir. Bu noktanýn özel olarak ve ayný yolla kendisineduyurulmasýnda
bir sakýnca yoktur.
Ýstanbul'dan Adapazarý'na telgraf ve oradan da Geyve'ye askerî
makamlarýn kontrolu altýnda bulunan telefon hattý vardý. Tevfik
Paþa'nýn benimle kapalý olarak görüþmek istemesi üzerine, Ýstanbul
teli Ankara'ya baðlandý.
Tevfik Paþa'dan acýk olarak þu telgrafý aldým : Ýstanbul, 27.l.l921
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baþkaný Mustafa Kemal Paþa HazretIeri'ne
25 Ocak tarihinde Paris'te toplanan konferans tarafýndan alýnan
kararlargereðince, Doðu meselesinin Çözümünü görüþmek üzere 21 Þubatta
Londra'daÝtýlaf Devletleri delegeleriyle Osmanlý ve Yunan Hükûmetleri
delegelerinden oluþan bir konferans toplantýya çaðýrýlacaktýr. Yürürlükteki
antlaþmada, daha sonraki olaylar dolayýsýyla zarurî deðiþiklikler
yapýlacaktýr. Osmanlý Hükûmeti'negönderilecek davet için, Mustafa
Kemal Paþa'nýn veya Ankaraca kendilerine gerekli yetki verilmiþ
olan delegelerin, Osmanlý delegeler heye'ti arasýnda bulunmasý þart
koþulmuþtur. Bu kararlar Ýtilâf Devletleri'nin Ýstanbul temsilcileri
tarafýndan bildirildi. Görevlendireceðiniz delegelerin, buradan
seçeceðimizkimselerle birleþerek yola çýkmalarý için karar ve cevabýnýzý
bekliyorum. Nazik birzamanda bulunmamýz dolayýsýyla, bu gibi önemli
bazý durumlarýn bildirilmesi içinhattýn açýk bulundurulmasýný rica
ederim. Makine baþýnda hemen cevap vermekmümkünse, telgraf baþýnda
beklemekteyim, bir de þifre var efendim. Tevfik
Þifrenin çözülüþ þekli de þuydu : Ýstanbul, 27.1.1921 Saat : 20.00
Mustafa Kemal Paþa Hazretleri'ne
"Londra Konferansý'nda güçlü konuþabilmek için Yunanlýlarýn
bir kolorduyuÝzmir'e göndermekte, Trakya'daki kuvvetlerini de Anadolu'ya
kaydýrmakta olduðuve on güne kadar bir taarruz hareketine baþlayacaklarý,
inanýlýr kaynaklardan haber alýnmýþtýr. Tevfik
|